مقالات
با مقالات CYCFX همراه شوید و از آخرین اخبار و تحولات بازارهای مالی مطلع شوید.
فدرال رزرو در دوراهی حساس؛ تثبیت نرخ بهره یا افزایشی که پیام انقباضی ندارد؟
بازارهای مالی در آستانه یکی از مهم ترین نشست های سال کمیته بازار آزاد فدرال (FOMC) قرار گرفته اند؛ نشستی که شاید بیش از هر زمان دیگری، نتیجه آن به نحوه تفسیر داده ها بستگی داشته باشد. اگرچه اجماع نسبی بازار همچنان بر عدم تغییر نرخ بهره است، اما احتمال افزایش ۲۵ واحد پایه ای نیز آن قدر جدی شده که نمی توان آن را نادیده گرفت. در واقع، معامله گران اکنون با دو سناریوی اصلی روبه رو هستند که هر کدام پیامدهای متفاوتی برای دلار، بازار اوراق قرضه، طلا و سهام خواهند داشت . سناریوی نخست، همان چیزی است که بسیاری از اقتصاددانان انتظار دارند؛ یعنی حفظ نرخ بهره در سطح فعلی . استدلال این گروه بر پایه مجموعه ای از داده های اقتصادی است که در هفته های اخیر منتشر شده اند. تورم مصرف کننده (CPI) در ماه ژوئن کمتر از برآوردها افزایش یافت، شاخص قیمت تولیدکننده (PPI) نیز فشارهای تورمی محدودی را نشان داد و گزارش کتاب بژ فدرال رزرو نیز حاکی از آن بود که شرکت ها دیگر مانند گذشته از افزایش قیمت ها سخن نمی گویند. علاوه بر این، بازار کار نیز نشانه هایی از کاهش سرعت رشد را بروز داده است؛ به طوری که اشتغال غیرکشاورزی تنها ۵۷ هزار نفر افزایش یافت، در حالی که میانگین سه ماه قبل ۱۶۴ هزار نفر بود. این مجموعه داده ها نشان می دهد که اقتصاد آمریکا در حال از دست دادن بخشی از شتاب خود است و فدرال رزرو می تواند بدون نگرانی از جهش مجدد تورم، فعلاً دست نگه دارد . از سوی دیگر، اگرچه تنش های خاورمیانه و افزایش قیمت نفت باعث شده انتظارات بازار نسبت به افزایش نرخ بهره تا اوایل سال ۲۰۲۷ تقویت شود، اما هنوز شواهد محکمی وجود ندارد که این رشد قیمت انرژی به موج جدیدی از تورم پایدار تبدیل شده باشد. قیمت گاز طبیعی در آمریکا تقریباً ثابت مانده، هزینه های مسکن در حال کاهش است و رشد دستمزدها نیز نسبت به ماه های قبل کندتر شده است. بنابراین اگر در هفته های آینده تنش های ژئوپلیتیکی کاهش یابد و قیمت نفت عقب نشینی کند، بخش مهمی از نگرانی های تورمی نیز از بین خواهد رفت . اما سناریوی دوم جذاب تر و در عین حال پیچیده تر است؛ افزایش ۲۵ واحد پایه ای نرخ بهره، اما با لحنی داویش (Dovish Hike). در نگاه اول، افزایش نرخ بهره اقدامی انقباضی محسوب می شود، اما همه چیز به پیام همراه آن بستگی دارد. فدرال رزرو ممکن است تصمیم بگیرد برای حفظ اعتبار خود در مبارزه با تورم، یک افزایش محدود نرخ بهره را اجرا کند، اما همزمان تأکید کند که این اقدام لزوماً آغاز یک چرخه جدید افزایش نرخ ها نیست . این سناریو از چند جهت قابل تصور است. نخست اینکه بازدهی اوراق قرضه بلندمدت آمریکا در هفته های اخیر افزایش یافته و نگرانی هایی درباره تثبیت انتظارات تورمی ایجاد کرده است. دوم اینکه کوین وارش، رئیس جدید فدرال رزرو، از ابتدای حضور خود بر اهمیت ثبات قیمت ها تأکید کرده و شاید بخواهد نشان دهد بانک مرکزی همچنان نسبت به تورم حساس است. با این حال، او تاکنون از ارائه هرگونه راهنمایی آینده نگر (Forward Guidance) خودداری کرده و احتمال دارد همین رویکرد را ادامه دهد؛ یعنی نرخ بهره را افزایش دهد اما همزمان هیچ تعهدی برای افزایش های بعدی ندهد . در چنین حالتی، پیام اصلی فدرال رزرو این خواهد بود که این افزایش، اقدامی احتیاطی است، نه آغاز یک چرخه انقباضی . اگر بازار این پیام را باور کند، احتمالاً بازدهی اوراق قرضه پس از یک جهش اولیه کاهش خواهد یافت، انتظارات برای افزایش های بعدی نرخ بهره تعدیل می شود و حتی ممکن است سرمایه گذاران دوباره درباره کاهش نرخ بهره در سال آینده صحبت کنند . طبیعتاً طلا نیز در چنین شرایطی ابتدا کاهش یافته و سپس افزایش می یابد. برای بازارها، تفاوت این دو سناریو بسیار مهم است. در سناریوی عدم تغییر نرخ بهره، اگر فدرال رزرو همچنان بر کاهش تدریجی فشارهای تورمی تأکید کند، می توان انتظار داشت بازدهی اوراق خزانه کاهش یابد، دلار بخشی از رشد اخیر خود را از دست بدهد و دارایی هایی مانند طلا و سهام از این فضا منتفع شوند . اما در سناریوی Dovish Hike واکنش اولیه احتمالاً به نفع دلار و به زیان طلا خواهد بود، زیرا افزایش نرخ بهره در نگاه اول از ارز آمریکا حمایت می کند. با این حال، اگر کنفرانس خبری کوین وارش این پیام را منتقل کند که افزایش اخیر صرفاً اقدامی پیشگیرانه بوده و تصمیمات بعدی کاملاً به داده های اقتصادی وابسته خواهد بود، بازارها به سرعت از شوک اولیه عبور خواهند کرد. در آن صورت، دلار بخشی از رشد خود را پس می دهد، طلا دوباره تقویت می شود و بازار سهام نیز این پیام را به عنوان پایان احتمالی سیاست های انقباضی تفسیر خواهد کرد . در مجموع، به نظر می رسد محتمل ترین سناریو همچنان ثبات نرخ بهره باشد؛ زیرا کاهش تدریجی تورم، ضعف نسبی بازار کار و احتمال فروکش کردن تنش های خاورمیانه هنوز اجازه نمی دهند فدرال رزرو با اطمینان وارد یک چرخه جدید افزایش نرخ ها شود. با این حال، حتی اگر بانک مرکزی دست به افزایش نرخ بهره بزند، احتمال زیادی وجود دارد که آن را با لحنی محتاطانه و داویش همراه کند؛ اقدامی که بیش از آنکه آغاز یک دوره جدید انقباض پولی باشد، تلاشی برای حفظ اعتبار فدرال رزرو در برابر ریسک های تورمی خواهد بود. چنین ترکیبی می تواند مهم ترین عامل تعیین کننده مسیر دلار، بازار اوراق قرضه و دارایی های ریسکی در ماه های آینده باشد .
چرا سهام شرکتهای نیمهرسانا سقوط کرد؟ بررسی عوامل پشت پرده اصلاح بزرگ در سهام تراشهها
افت شدید سهام شرکت های نیمه رسانا در معاملات روزهای اخیر، بار دیگر نگرانی ها درباره پایداری یکی از قدرتمندترین روندهای صعودی بازار سهام یعنی رونق هوش مصنوعی را افزایش داد. شاخص نیمه رساناها و بسیاری از غول های این صنعت مانند انویدیا، AMD ، میکرون و شرکت های فعال در تجهیزات تولید تراشه با فشار فروش قابل توجهی مواجه شدند. این کاهش را نمی توان صرفاً یک عامل منفرد دانست؛ بلکه ترکیبی از نگرانی های مربوط به ارزش گذاری، رقابت چین، شناسایی سود سرمایه گذاران و تردید درباره ادامه رشد انفجاری سرمایه گذاری های هوش مصنوعی باعث شد معامله گران بخشی از موقعیت های خود را کاهش دهند . یکی از مهم ترین عوامل فشار بر سهام تراشه ها، افزایش نگرانی درباره پیشرفت چین در صنعت نیمه رساناها بود. رشد چشمگیر شرکت های چینی فعال در حوزه حافظه و تراشه باعث شد سرمایه گذاران بار دیگر به این موضوع توجه کنند که آیا شرکت های آمریکایی و متحدان آنها همچنان می توانند برتری تکنولوژیک خود را حفظ کنند یا خیر. موفقیت شرکت هایی مانند تولیدکنندگان چینی حافظه، این نگرانی را ایجاد کرده است که در سال های آینده رقابت در بازار تراشه شدیدتر شود و حاشیه سود شرکت های بزرگ غربی تحت فشار قرار گیرد . عامل دوم، بازگشت نگرانی ها درباره ارزش گذاری شرکت های مرتبط با هوش مصنوعی بود. سهام شرکت های نیمه رسانا طی سال های اخیر به یکی از بزرگ ترین برندگان موج هوش مصنوعی تبدیل شده اند و بسیاری از آنها با نسبت های ارزش گذاری بسیار بالا معامله می شوند. سرمایه گذاران اکنون این سؤال را مطرح می کنند که آیا رشد درآمدهای ناشی از هوش مصنوعی می تواند با انتظارات بسیار بالای بازار هماهنگ باقی بماند یا خیر. شرکت های بزرگ فناوری مانند مایکروسافت، آمازون و گوگل میلیاردها دلار برای زیرساخت های هوش مصنوعی هزینه می کنند، اما بازار به تدریج خواهان مشاهده بازده واقعی این سرمایه گذاری ها شده است . موضوع مهم دیگر، اصلاح طبیعی پس از یک دوره رشد بسیار قدرتمند بود. سهام نیمه رساناها در سال های اخیر یکی از محبوبترین معاملات بازار بوده اند و بسیاری از صندوق های سرمایه گذاری و معامله گران نهادی وزن بالایی به این بخش اختصاص داده اند. زمانی که کوچک ترین نشانه ای از کاهش شتاب رشد یا افزایش ریسک ظاهر می شود، سرمایه گذاران اقدام به شناسایی سود می کنند. این فرآیند معمولاً ابتدا در سهامی رخ می دهد که بیشترین رشد را تجربه کرده اند، زیرا آنها بیشترین حساسیت را به تغییر احساسات بازار دارند . از سوی دیگر، نگرانی ها فقط محدود به تولیدکنندگان تراشه نبود و شرکت های تجهیزات نیمه رسانا نیز تحت فشار قرار گرفتند. این شرکت ها بخش مهمی از زنجیره تأمین جهانی تراشه را تشکیل می دهند و هرگونه نگرانی درباره رقابت چین، محدودیت های صادراتی یا کاهش سرمایه گذاری در ظرفیت تولید جدید می تواند مستقیماً بر چشم انداز آنها تأثیر بگذارد . در نهایت، بازار سهام وارد مرحله ای شده است که در آن رشد خوب دیگر کافی نیست؛ بلکه شرکت ها باید عملکردی فراتر از انتظار ارائه دهند. در گذشته، اعلام افزایش درآمد یا رشد تقاضا برای هوش مصنوعی باعث صعود سهام می شد، اما اکنون سرمایه گذاران به دنبال شواهد دقیق تری مانند افزایش حاشیه سود، رشد پایدار درآمدهای هوش مصنوعی و بازده واقعی سرمایه گذاری هستند . بنابراین، سقوط اخیر سهام نیمه رساناها بیشتر شبیه یک اصلاح در معاملات هوش مصنوعی و بازتنظیم انتظارات بازار است، نه نشانه ای از فروپاشی صنعت تراشه. با این حال، ادامه روند نزولی می تواند به این معنا باشد که بازار در حال آزمایش این فرضیه است که آیا موج هوش مصنوعی یک چرخه رشد پایدار چندساله خواهد بود یا بخشی از آن ناشی از هیجان و ارزش گذاری بیش از حد بوده است .
بازار اوراق قرضه پیش از فدرال رزرو رأی خود را صادر کرده است
بازار اوراق قرضه آمریکا این روزها پیامی روشن به سیاست گذاران پولی می دهد؛ سرمایه گذاران دیگر منتظر تصمیم های فدرال رزرو نمانده اند و خودشان نرخ های بهره ای را تعیین می کنند که بیشترین تأثیر را بر اقتصاد واقعی دارد. جهش بازدهی اوراق خزانه داری آمریکا، همزمان با افزایش بازدهی اوراق در ژاپن، بریتانیا و منطقه یورو، نشان می دهد نگرانی بازار دیگر صرفاً رشد اقتصادی نیست، بلکه تمرکز اصلی بر بازگشت فشارهای تورمی، افزایش کسری بودجه و رشد بی سابقه بدهی دولت ها قرار گرفته است . در شرایط معمول، کند شدن رشد اقتصاد جهانی باید به کاهش نرخ های بهره بلندمدت منجر شود؛ اما این بار سرمایه گذاران بر این باورند که مجموعه ای از عوامل جدید می تواند تورم را برای مدت طولانی تری بالا نگه دارد. نتیجه آن بوده که بازدهی اوراق ۱۰ ساله خزانه داری آمریکا به محدوده ۴.۷ درصد و اوراق ۳۰ ساله به بیش از ۵ درصد رسیده است؛ نرخ هایی که مستقیماً هزینه وام های مسکن، اعتبارات مصرفی و سرمایه گذاری شرکت ها را افزایش می دهد . سه عامل اصلی این تغییر نگرش را توضیح می دهد: نخست، تشدید تنش های ژئوپلیتیکی در خاورمیانه است. ادامه درگیری میان آمریکا و ایران، تهدید تنگه هرمز و حملات حوثی ها به کشتی ها در باب المندب، قیمت نفت برنت را ظرف چند هفته حدود ۴۰ درصد افزایش داده است. بازار اوراق منتظر انتشار آمار رسمی تورم نمی ماند و از هم اکنون اثر افزایش هزینه انرژی بر قیمت ها را در نرخ های بازده منعکس می کند . عامل دوم، وضعیت مالی دولت آمریکا است. افزایش هزینه های دفاعی و رشد پرداخت بهره بدهی، کسری بودجه را عمیق تر کرده و دولت را ناچار به انتشار اوراق بیشتری خواهد کرد. این چرخه می تواند به افزایش بیشتر بازدهی ها منجر شود؛ زیرا عرضه بالاتر اوراق برای جذب سرمایه گذاران به نرخ های سود بالاتری نیاز دارد و همین موضوع هزینه استقراض دولت را دوباره افزایش می دهد . سومین عامل، بازگشت سیاست های حمایتی و تعرفه ای است. تعرفه های جدید دولت ترامپ بر واردات کانادا و ده ها کشور دیگر، خطر افزایش هزینه کالاها و اختلال در زنجیره های تأمین را بالا برده است. ترکیب نفت گران تر و تعرفه های جدید، می تواند روند نزولی اخیر تورم را معکوس کند . در چنین فضایی، بازارها معتقدند بانک های مرکزی به جای هدایت انتظارات، در حال دنبال کردن بازار هستند. سکوت و نبود چارچوب روشن از سوی رئیس فدرال رزرو، کوین وارش، این برداشت را تقویت کرده است که سرمایه گذاران دیگر برای دریافت سیگنال از بانک مرکزی صبر نمی کنند. به همین دلیل، بازار اوراق پیش از برگزاری نشست کمیته بازار آزاد فدرال، رأی خود را صادر کرده است: تورم همچنان یک تهدید جدی است و نرخ های بهره بلندمدت باید در سطوح بالاتری باقی بمانند؛ حتی اگر فدرال رزرو هنوز تصمیم دیگری نگرفته باشد .
انتظارات تورمی مصرفکننده آمریکایی؛ آینهای با تأخیر برای حرکت دلار
نمودار انتظارات تورمی یک ساله مصرف کنندگان آمریکایی دانشگاه میشیگان، رابطه جالبی میان نگرانی های تورمی خانوارها و روند شاخص دلار آمریکا نشان می دهد. بررسی حرکات این دو متغیر نشان می دهد که افزایش انتظارات تورمی معمولا با تقویت دلار همبستگی مستقیم دارد، اما این رابطه با یک وقفه زمانی ظاهر می شود؛ به این معنا که دلار اغلب زودتر از مصرف کنندگان به تغییرات محیط تورمی واکنش نشان می دهد . شاخص دلار (خاکستری) و نرخ تورم یک-ساله موردانتظار مصرف کننده آمریکایی (آبی) در 3 سال گذشته در دوره ای که انتظارات تورمی در نیمه نخست سال ۲۰۲۵ جهش قابل توجهی داشت، شاخص دلار نیز ابتدا وارد یک روند صعودی شد. افزایش نگرانی ها درباره فشارهای قیمتی، به ویژه در پی سیاست های تجاری و احتمال افزایش تعرفه ها، باعث شد بازارها احتمال سیاست پولی سخت گیرانه تر از سوی فدرال رزرو را افزایش دهند. همین موضوع جذابیت دارایی های دلاری را بالا برد و موجب تقویت دلار شد. اما انتظارات تورمی مصرف کنندگان با تأخیر نسبت به تغییرات بازارهای مالی افزایش یافت و پس از آن به اوج رسید . این الگو نشان می دهد که مصرف کنندگان معمولا با تأخیر نسبت به تغییرات اقتصادی واکنش نشان می دهند. بازار ارز، به عنوان یک بازار آینده نگر، پیش از آنکه اثر کامل تورم در زندگی روزمره خانوارها ظاهر شود، تغییرات احتمالی در سیاست پولی و نرخ بهره را قیمت گذاری می کند. در مقابل، مصرف کنندگان زمانی انتظارات تورمی خود را افزایش می دهند که فشار قیمت ها را در کالاها و خدمات روزانه احساس کنند . در بخش پایانی نمودار نیز کاهش تدریجی انتظارات تورمی پس از فروکش کردن نگرانی های اولیه درباره رشد قیمت ها مشاهده می شود. این کاهش با دوره ای همراه است که دلار نیز بخشی از قدرت خود را از دست داده است. با این حال، حرکت انتظارات تورمی کندتر بوده و همچنان بالاتر از سطوح قبل از جهش باقی مانده است . از منظر بازارها، این رابطه اهمیت زیادی دارد. اگر انتظارات تورمی مصرف کنندگان دوباره افزایش یابد، می تواند سیگنالی برای فدرال رزرو باشد که خطر تثبیت تورم هنوز از بین نرفته است؛ موضوعی که معمولا از طریق افزایش بازده اوراق خزانه و حمایت از دلار منعکس می شود. بنابراین، انتظارات تورمی مصرف کننده را می توان یک شاخص پیرو اما مهم برای تأیید روندهای بزرگ تر دلار و سیاست پولی آمریکا دانست .
هرمز؛ گلوگاهی که میتواند قیمت گندم را منفجر کند
در تحلیل تنش های تنگه هرمز، تقریباً تمام توجه بازارها به نفت معطوف می شود؛ اما شاید مهم ترین قربانی چنین بحرانی نه بازار انرژی، بلکه بازار مواد غذایی باشد. دلیل آن ساده است: هرمز تنها شاهراه نفت نیست، بلکه یکی از مهم ترین مسیرهای انتقال نهاده های کشاورزی جهان نیز محسوب می شود. هرگونه اختلال طولانی در این آبراه می تواند زنجیره ای از افزایش هزینه تولید را آغاز کند که در نهایت به جهش قیمت گندم بینجامد . وابستگی کشاورزی جهان به هرمز حدود یک سوم کل کود شیمیایی معامله شده در جهان از تنگه هرمز عبور می کند. تفکیک این وابستگی به تفکیک کالا، تصویر گویاتری به دست می دهد : سهم تخمینی هر کالا از تجارت جهانی که از تنگه هرمز عبور می کند این ارقام نشان می دهد که هرمز نه تنها شاهراه انرژی، بلکه شاهراه کودهای شیمیایی جهان نیز هست. به ویژه در مورد گوگرد دریابرد، منطقه خلیج فارس حدود نیمی از تجارت دریایی جهان را در اختیار دارد؛ گوگردی که ماده اولیه تولید اسید سولفوریک و کودهای فسفاته است . چرا این موضوع برای گندم اهمیت دارد؟ تولید گندم به 4 نهاده اصلی وابسته است که هر چهار مورد به طور مستقیم با کالاهای عبوری از هرمز پیوند دارند : اوره : مهم ترین منبع تأمین نیتروژن برای رشد گیاه . آمونیاک : ماده اولیه تولید تقریباً تمام کودهای نیتروژنه . فسفات : عامل توسعه ریشه، تشکیل خوشه و افزایش تعداد دانه . گوگرد : برای تولید اسید سولفوریک و کودهای فسفاته و نیز افزایش کارایی جذب نیتروژن ضروری است . اگر صادرات این محصولات از خلیج فارس مختل شود، قیمت کودها به سرعت افزایش می یابد. تجربه بحران هرمز در سال ۲۰۲۶ نمونه روشنی است: با مسدود شدن عملی تنگه از اواخر فوریه، قیمت اوره خاورمیانه در فاصله کوتاهی نزدیک به ۵۰ درصد افزایش یافت و کودهای فسفاته (DAP) نیز گران تر شدند. برآوردها حاکی از آن بود که در صورت تداوم بحران، میانگین قیمت جهانی کود در نیمه نخست ۲۰۲۶ حدود ۱۵ تا ۲۰ درصد بالاتر از سال پیش از آن قرار گیرد . زنجیره انتقال شوک از هرمز به بازار گندم مسیر انتقال اختلال از تنگه هرمز تا قیمت آتی گندم نکته کلیدی آن است که بازارهای آتی، آینده را معامله می کنند. بنابراین لازم نیست کمبود واقعی گندم رخ دهد؛ کافی است معامله گران به این جمع بندی برسند که هزینه تولید در فصل آینده افزایش یافته و عملکرد مزارع کاهش خواهد یافت. در این حالت، قیمت گندم می تواند پیش از برداشت محصول و صرفاً بر پایه انتظارات، رشد کند . جمع بندی در صورت تداوم یا تشدید تنش ها در تنگه هرمز، بازار گندم احتمالاً بیش از آنکه به کمبود فیزیکی محصول واکنش نشان دهد، افزایش هزینه تولید را قیمت گذاری خواهد کرد. وابستگی حدود یک سوم تجارت جهانی اوره، یک پنجم تا یک سوم تجارت آمونیاک و نیمی از تجارت دریابرد گوگرد به این آبراه، هرمز را به یکی از مهم ترین گلوگاه های امنیت غذایی جهان تبدیل کرده است . به همین دلیل، در هر بحران ژئوپلیتیکی آینده، سرمایه گذاران حرفه ای باید علاوه بر نفت، بازار اوره، آمونیاک، فسفات، گوگرد و LNG را نیز زیر نظر داشته باشند؛ زیرا جهش در این بازارها می تواند نخستین هشدار برای آغاز یک روند صعودی پایدار در قیمت گندم و سایر غلات باشد .
کاهش قیمت بنزین؛ موتور محرک بهبود اعتماد مصرفکنندگان آمریکایی
آخرین نتایج نظرسنجی دانشگاه میشیگان نشان می دهد که اعتماد مصرف کنندگان آمریکایی برای دومین ماه متوالی رشد قابل توجهی را تجربه کرده و به بالاترین سطح خود از فوریه ۲۰۲۶ رسیده است. با این حال، بررسی جزئیات گزارش نشان می دهد که این بهبود بیش از هر عامل دیگری، حاصل افت قیمت بنزین در هفته های اخیر بوده است؛ موضوعی که بار دیگر اهمیت بازار انرژی را در شکل دهی به انتظارات اقتصادی خانوارهای آمریکایی آشکار می کند . بر اساس این گزارش، کاهش فشار قیمتی در جایگاه های سوخت مهم ترین دلیل افزایش شاخص اعتماد مصرف کنندگان بوده است. هم زمان، ارزیابی مردم از شرایط خرید کالاهای بادوام و همچنین چشم انداز کسب وکار در یک سال آینده نیز بهبود محسوسی داشته است. این روند نشان می دهد که هزینه سوخت همچنان یکی از ملموس ترین متغیرهای اقتصادی برای خانوارهای آمریکایی است و کاهش آن به سرعت در برداشت عمومی از وضعیت اقتصاد منعکس می شود . نکته مهم این است که افزایش اعتماد تقریباً در تمام گروه های جمعیتی مشاهده شده؛ از نظر سن، سطح درآمد، میزان ثروت و حتی گرایش سیاسی. این گستردگی نشان می دهد که اثر کاهش قیمت بنزین محدود به یک قشر خاص نبوده، بلکه تقریباً همه مصرف کنندگان از آن تأثیر پذیرفته اند . با وجود این، گزارش لحن محتاطانه ای دارد. اعتماد مصرف کنندگان هنوز حدود ۱۲ درصد پایین تر از سطح یک سال قبل قرار دارد و قیمت بسیاری از کالاها و خدمات همچنان از دید خانوارها بیش از حد بالا است. به همین دلیل، بهبود اخیر هنوز به معنای خوش بینی کامل نسبت به اقتصاد آمریکا نیست . نکته قابل توجه دیگر، زمان انجام این نظرسنجی است. بیش از ۷۰ درصد مصاحبه ها پیش از ازسرگیری حملات آمریکا به ایران در ۷ ژوئیه و پیش از افزایش مجدد قیمت بنزین انجام شده اند. این موضوع اهمیت زیادی دارد، زیرا خود گزارش هشدار می دهد که اگر روند نزولی قیمت سوخت معکوس شود، حفظ رشد اعتماد مصرف کنندگان نیز دشوار خواهد بود . در مجموع، این داده ها بار دیگر نشان می دهند که قیمت بنزین همچنان یکی از مهم ترین شاخص های روانی اقتصاد آمریکا است. هرگونه تنش ژئوپلیتیکی که به افزایش بهای نفت و سوخت منجر شود، می تواند به سرعت اعتماد مصرف کنندگان را تضعیف کرده، انتظارات تورمی را دوباره افزایش دهد و در نهایت بر مسیر رشد اقتصادی و تصمیمات سیاست گذاری فدرال رزرو نیز اثرگذار باشد .
سکوت وارش و واکنش بازار اوراق
رئیس فدرال رزرو، کوین وارش، در شهادت نیم ساله در کنگره، علی رغم تأکید مکرر بر عزم خود برای کنترل تورم، از ارائه هرگونه راهنمایی سیاستی خودداری کرد. این سکوت در حالی است که فدرال رزرو 2 ابزار اصلی برای مهار تورم دارد : افزایش نرخ های بهره کوتاه مدت (برای کاهش تقاضا از طریق گران تر کردن اعتبار) و کوچک کردن ترازنامه (برای خارج کردن نقدینگی از بازارها). وارش نه تنها ترجیح خود را بین این ابزارها اعلام نکرد، بلکه حتی به پرسش های مکرر کنگره در مورد چگونگی، زمان بندی و شدت استفاده از آن ها پاسخ روشن نداد . سکوت وارش در مقایسه با موضع او در دوران نامزدی قابل توجه است. او در آن زمان با حمایت صریح از نرخ های بهره پایین، رضایت دونالد ترامپ را جلب کرده بود و استدلال می کرد که اثرات تورمی آن را می توان با کاهش قابل توجه ترازنامه جبران کرد. اما اکنون، در آستانه جلسه مهم FOMC در ۲۸ و ۲۹ ژوئیه تنها دو هفته آینده از ارائه هرگونه راهنمایی خودداری می کند. این در حالی است که داده های تورم ژوئن، علی رغم کاهش ۰.۴ درصدی CPI و ۰.۳ درصدی PPI ، هنوز نشان دهنده تورم ۳.۵ درصدی نسبت به سال گذشته است که از هدف ۲ درصدی فدرال رزرو فراتر است. بهبود موقت در قیمت انرژی (کاهش ۹.۷ درصدی بنزین و ۶.۴ درصدی قیمت های انرژی تولیدکنندگان) با تشدید تنش ها در خاورمیانه از سرگیری درگیری ها و اعمال مجدد تحریم های دریایی آمریکا علیه ایران و افزایش قیمت نفت خام برنت به بالاترین سطح یک ماهه، ممکن است مجدداً به تورم شتاب دهد . بازار اوراق خزانه واکنش متفاوتی نشان داد: بازدهی اوراق دو ساله (حساس به انتظارات سیاست فدرال رزرو) کاهش یافت که نشان دهنده انتظارات برای عدم افزایش نرخ در جلسه آینده است. بازارهای آتی نیز احتمال افزایش نرخ در ژوئیه را بسیار کم ارزیابی می کنند. اما در انتهای بلندمدت بازار، پیامی نگران کننده تر مشاهده می شود: اختلاف بین بازدهی اوراق ده ساله و دو ساله گسترده تر شد و نرخ وام مسکن ۳۰ ساله به ۶.۵۵ درصد رسید (بالاترین سطح امسال). این واگرایی حاکی از آن است که سرمایه گذاران اگرچه معتقدند نرخ های کوتاه مدت تغییر نخواهند کرد، اما شک دارند که سیاست های فدرال رزرو بتواند تورم، کسری مالی یا عرضه بدهی دولت را در بلندمدت کنترل کند . وارش معتقد است که سکوت او انعطاف پذیری فدرال رزرو را حفظ می کند. اما این سکوت هزینه دارد : افزایش هزینه های تأمین مالی کسری بودجه برای خزانه داری و حفظ نرخ های بالای وام مسکن و خودرو برای خانوارها. در نهایت، اگرچه وارش از راهنمایی بازارها خودداری می کند، بازار اوراق قرضه رأی خود را صادر خواهد کرد و این رأی ممکن است با انتظارات او همسو نباشد .
چین؛ ضربهگیر جدید بازار نفت در بحران هرمز
در سال های گذشته هرگونه تهدید علیه تنگه هرمز تقریباً به طور خودکار با جهش شدید قیمت نفت همراه بود. دلیل آن روشن بود؛ حدود یک پنجم تجارت دریایی نفت جهان از این گذرگاه عبور می کند و هرگونه اختلال در آن، نگرانی از کمبود عرضه را افزایش می دهد. با این حال، ساختار بازار جهانی نفت در سال های اخیر تغییر کرده و اکنون یک متغیر جدید در معادله ظاهر شده است: رفتار وارداتی چین . چین که بزرگ ترین واردکننده نفت خام جهان است، دیگر صرفاً یک مصرف کننده منفعل نیست، بلکه به بازیگری تبدیل شده که می تواند شدت نوسانات بازار را تعدیل کند. گزارش نیکی آسیا نشان می دهد که چین در دوره های شوک عرضه، نقش واردکننده نوسانی (Swing Importer) را ایفا می کند؛ به این معنا که با کاهش موقت خریدهای خود، بخشی از کمبود عرضه جهانی را جبران کرده و از تشدید افزایش قیمت ها جلوگیری می کند. این توانایی از چند عامل ناشی می شود.: نخست، چین طی دو دهه گذشته سرمایه گذاری عظیمی در ایجاد ذخایر استراتژیک و تجاری نفت انجام داده است. هنگامی که قیمت ها افزایش می یابد یا مسیرهای عرضه با تهدید مواجه می شوند، پکن می تواند برای هفته ها یا حتی چند ماه بخشی از نیاز پالایشگاه های خود را از این ذخایر تأمین کند. در چنین شرایطی، کاهش واردات به معنای کاهش مصرف داخلی نیست، بلکه صرفاً جایگزینی نفت وارداتی با نفت ذخیره شده است. عامل دوم، انعطاف در مدیریت ذخایر تجاری است. چین در دوره های قیمت پایین، معمولاً بیش از نیاز روزانه خود نفت خریداری کرده و مخازن را پر می کند. اما در دوره های افزایش قیمت، این روند متوقف می شود و حتی بخشی از ذخایر مصرف می شود. در نتیجه، واردات کاهش می یابد، بدون آنکه فشار قابل توجهی بر فعالیت های اقتصادی وارد شود. از سوی دیگر، پالایشگاه های چینی نیز انعطاف عملیاتی بالایی دارند. بسیاری از آنها می توانند برنامه تعمیرات یا کاهش موقت ظرفیت تولید را با شرایط بازار هماهنگ کنند. علاوه بر این، تنوع منابع تأمین نفت از روسیه، آسیای مرکزی و سایر تولیدکنندگان غیرخلیج فارس نیز وابستگی کامل چین به نفت عبوری از تنگه هرمز را کاهش داده است. این تحول، پیامدهای مهمی برای بازار جهانی نفت دارد. در گذشته، کاهش عرضه از خلیج فارس تقریباً به همان میزان باعث افزایش قیمت می شد، زیرا تقاضا در کوتاه مدت انعطاف چندانی نداشت. اما اکنون، کاهش چندصد هزار بشکه ای واردات چین می تواند بخشی از این شکاف را پر کند و از شکل گیری موج های شدید سفته بازی جلوگیری کند. به بیان دیگر، چین علاوه بر اینکه بزرگ ترین خریدار نفت جهان است، به یکی از ابزارهای تثبیت بازار نیز تبدیل شده است. البته این نقش محدودیت های مهمی نیز دارد. ذخایر استراتژیک چین نامحدود نیست و اگر تنگه هرمز برای چندین ماه به طور کامل بسته بماند یا صادرات کشورهای حوزه خلیج فارس به مدت طولانی متوقف شود، پکن نیز ناچار خواهد شد با کاهش واقعی مصرف، افزایش هزینه های انرژی و فشار بر صنایع خود کنار بیاید. بنابراین، توانایی چین بیشتر برای مدیریت شوک های کوتاه مدت و میان مدت کاربرد دارد، نه بحران های طولانی مدت. در مجموع، یکی از مهم ترین تغییرات بازار نفت در دهه اخیر این است که دیگر تنها عرضه کنندگان بزرگ مانند عربستان سعودی یا تولیدکنندگان شیل آمریکا بر قیمت ها اثر تعیین کننده ندارند. اکنون رفتار خرید بزرگ ترین واردکننده جهان نیز به همان اندازه اهمیت یافته است. این تحول باعث شده تهدیدهایی مانند اختلال در تنگه هرمز، هرچند همچنان خطرناک، اما نسبت به گذشته تأثیر کمتری بر جهش پایدار قیمت نفت داشته باشند؛ موضوعی که می تواند بخشی از اهرم فشار کشورهای صادرکننده نفت در بحران های ژئوپلیتیکی را نیز تضعیف کند.
چرا قیمت بنزین بر نرخ تأیید ترامپ تأثیر بیشتری دارد؟
تحقیقات نشان می دهد نرخ تأیید ترامپ ارتباط قوی تری با تداوم قیمت بنزین بالای سطح پیش از جنگ (مثلاً بالای ۴ دلار در هر گالن) دارد تا با نوسانات شدید قیمت نفت خام. دلیل اصلی، مستقیم بودن و محسوس بودن قیمت بنزین برای مردم است که روزانه در تابلوهای پمپ بنزین مشاهده می شود . پژوهش موسسه American Politics Research در سال ۲۰۲۵ ثابت کرد قیمت بنزین یکی از قوی ترین پیش بینی کننده های نرخ تأیید ریاست جمهوری است. پژوهش موسسه S P Global نیز نشان داد هر افزایش ۱۰ سنتی در قیمت بنزین معادل یک کاهش ۰.۶۰ ٪ در نرخ تأیید ریاست جمهوری در آمریکا محسوب می شود . <img style="display: block; margin-left: auto; margin-right: auto;" src="